Tập "Tích Truyện Pháp Cú" này được dịch theo bản Anh ngữ "Buddhist Legends" của học giả Eugène Watson Burlingame. Nhà học giả này đã căn cứ trên nguyên tác Pháp Cú Sớ Giải (Dhammapada Commentary) bằng tiếng Pàli. Tương truyền Pháp Cú Sớ Giải là công trình của Ngài Buddhaghosa (Phật Âm), sống khoảng thế kỷ thứ V Tây lịch.

Cả thế gian chìm trong đêm tối dày đặc của vô minh phiền não. Ngài cũng ở thế gian mà quét sạch được nó. Với năng lực siêu phàm chứng đạt được, Ngài đã thắp sáng ngọn đèn Chánh pháp.

Ngài là bậc Toàn Trí, phân biệt rành mạch chơn ngụy trong mọi vấn đề. Ðấng Ðạo sư đã thuyết nói chánh pháp, vì lòng từ vô lượng đã giảng giải giáo pháp theo căn cứ, khiến trời người đều được an vui, mãn nguyện. 

Tích Truyện Pháp Cú (Tập 1)

Nguyên tác: "Buddhist Legends",

By Eugène Watson Burlingame

Dịch giả: Thiền sinh Thiền viện Viên Chiếu

Nhà Xuất bản Thành phố Hồ Chí Minh. PL. 2544 – DL. 2000

Mục Lục Tập I

Lời Nói Đầu

Dẫn Nhập

Phẩm I: Song Yếu

1. Nếu Con Mắt Ngươi Làm Hại Ngươi, Hãy Móc Bỏ Nó Đi

2. Khóc Đòi Những Chuyện Trên Trời

3. Chàng Mập Tissa

4. Không Lấy Oán Trả Oán

5. Những Vị Tỳ Kheo Hay Cãi Cọ Xứ Câu Thâm (Kosambi)

6. Kala Anh Và Kala Em

7. Ðề Bà Đạt Đa Đắp Y Không Tương Xứng.

8. Những Đại Đệ Tử

9. Trưởng Lão Nan Đà

10. Cunda Đồ Tể Mổ Heo

11. Cư Sĩ Hiền Thiện

12. Nghiệp Của Ðề Bà Đạt Đa

13. Bà Sumanà

14. Chuyện Hai Huynh Đệ

Phẩm II: Không Phóng Dật

1. Những Chuyện Luân Hồi Quanh Vua Udena

2. Tiếng Nói Của Một Người Giàu

3. Châu Lợi Bàn Đặc

4. Ngày Lễ Của Kẻ Ngu

5. Ðại Ca Diếp

6. Hai Huynh Đệ

7. Magha Trở Thành Trời Sakka

8. Một Tỳ Kheo Chứng A La Hán

9. Tissa ở Phố Chợ

Phẩm III: Tâm

1. Trưởng Lão Meghiya

2. Người Đọc Được Tâm

3. Một Tỳ Kheo Bất Mãn

4. Tăng Hộ Cháu

5. Trưởng Lão Tâm Được Điều Phục

6. Tỳ Kheo Và Thần Cây

7. Vì Bạo Ác Nổi Mụn Nhọt

8. Nanda Chăn Bò

9. Vừa Là Mẹ Vừa Là Cha

Phẩm IV: Hoa

1. Ðất Của Tâm

2. Một Tỳ Kheo Chứng A La Hán

3. Vua Vidùdabha Trả Thù Họ Thích Ca

4. Người Tôn Vinh Chồng

5. Kosiya Keo Kiệt

6. Ẩn Sĩ Lõa Thể Pàthika

7. Vua Và Vua Các Vua.

8. Ðám Cưới Bà Tỳ Xá Khư

9. Câu Hỏi Của Trưởng Lão A Nan

10. Ðế Thích Cúng Dường Ðại Ca Diếp

11. Godhica Chứng Niết Bàn

12. Sirigutta Và Garahadinna

Phẩm V: Ngu

1. Nhà Vua Và Người Nghèo Có Vợ Đẹp

2. Một Tăng Sinh Khó Dạy

3. Kẻ Vận Rủi Trong Nhà

4. Kẻ Móc Túi

5. Trí Ngu

6. Từ Trụy Lạc Tới Đức Hạnh

7. Một Người Cùi Bị Thử Thách Phủ Nhận Niềm Tin

8. Một Nông Dân Bị Kết Tội Oan

9. Sumana Người Làm Vườn

10. Uppalavannà Bị Cưỡng Bức

11. Ðạo Sĩ Lõa Thể Jambuka

12. Quỷ Rắn Và Quỷ Quạ

13. Quỷ Búa Tạ

14. Citta Và Sudhamma

15. Sa Di Bảy Tuổi Được Lòng Mọi Người

Lời Nói Đầu

Tập "Tích Truyện Pháp Cú" này được dịch theo bản Anh ngữ "Buddhist Legends" của học giả Eugène Watson Burlingame. Nhà học giả này đã căn cứ trên nguyên tác Pháp Cú Sớ Giải (Dhammapada Commentary) bằng tiếng Pàli. Tương truyền Pháp Cú Sớ Giải là công trình của Ngài Buddhaghosa (Phật Âm), sống khoảng thế kỷ thứ V Tây lịch.

Nhận thấy sự lợi ích rộng lớn của nó, chúng tôi phụng dịch để đóng góp vào nền Phật học nước nhà. Tuy cố gắng hết sức, nhưng không sao tránh khỏi những thiếu sót, kính mong chư vị Cao Túc thương tình tha thứ cho.

Chúng con cũng xin tri ân Thành hội Phật giáo Thành phố Hồ Chí Minh đã giúp đỡ cho việc in ấn dịch phẩm.

Thiền viện Viên Chiếu, Cuối năm Ất Hợi, 1995.

Kính ghi

Dẫn Nhập

Kính lạy đức Thế Tôn Phật Ðà, đấng Toàn Thiện Toàn Giác.

Con xin cúi đầu đảnh lễ Phật, đảnh lễ Pháp, đảnh lễ Tăng.

Cả thế gian chìm trong đêm tối dày đặc của vô minh phiền não. Ngài cũng ở thế gian mà quét sạch được nó. Với năng lực siêu phàm chứng đạt được, Ngài đã thắp sáng ngọn đèn Chánh pháp.

Ngài là bậc Toàn Trí, phân biệt rành mạch chơn ngụy trong mọi vấn đề. Ðấng Ðạo sư đã thuyết nói chánh pháp, vì lòng từ vô lượng đã giảng giải giáo pháp theo căn cứ, khiến trời người đều được an vui, mãn nguyện.

"Một bản chú giải thật sinh động được lưu truyền qua bao thế hệ trên đảo Tích Lan. Nhưng vì tác phẩm viết bằng thổ ngữ địa phương nên sự lợi lạc chẳng đến được các xứ xa xôi. Không chừng tác phẩm sẽ góp phần đắc lực trong việc mang lại an lạc cho hết thảy nhân loại.”

Ðấy là ước nguyện của Trưởng lão Kumàra Kassapa đã thổ lộ với tôi, vị Trưởng lão đã khéo tự điều phục được mình, hằng sống với tâm an tịnh, chí nguyện luôn kiên trì. Ngài chân tình khuyến thỉnh tôi, do lòng mong muốn Chánh pháp được trường tồn.

Vì vậy, tôi sẽ thay thế thổ ngữ đầy những lối diễn đạt dài dòng này, phiên dịch tác phẩm qua thứ tiếng thông dụng, êm ái, dễ nghe của kinh điển. Những điểm nào khó hiểu, chưa rõ nghĩa trong các câu kệ, dù chữ hay lời, tôi xin sẽ làm sáng tỏ. Phần còn lại, tôi sẽ trình bày bằng tiếng Pàli, phù hợp với tinh thần các câu kệ. Như thế, tôi mong sẽ đem đến an vui, mãn nguyện cho tâm bậc hiền trí về cả hai mặt đạo và đời.

Tác giả bản Pàli.